ZNACZENIE SŁOWA

Przedstawione stanowiska badawcze eksperymentalnie wyjaśniające różne aspekty nominacji pozwalają realniej spojrzeć na złożoność modelu matrycy słownej, przede wszystkim zaś uznać podstawowe zasady pro­cesu semantyzacji rozumianego jako połączenie planu treści z planem wyrażania. Dowodem na istnienie matrycy jako zjawiska kompleksowego są m. in. próby stymulacji jej działania przez aktywizację wybranych elementów któregoś z obu planów. Miejsce… Czytaj więcej »

ODPOWIEDNIE INFORMACJE

Odpo­wiednie zaś informacje kontekstualne nie prowadzą ostatecznie do efektu odpowiedzi bardziej niż sam przedmiot w izolacji. Autorzy wysuwają hi­potezę o istnieniu jakichś specyficznych ogniw wewnątrzwerbalnych, różnych od efektów zwanych treściowymi lub opartymi na wiedzy. Są­dzimy, że hipoteza wiązać się może z koncepcją istnienia matrycy słow­nej i jej wielorakich aspektów. Zgadzamy się również z wątpliwością autorów… Czytaj więcej »

CIEKAWA SPRAWA

Wyniki te prowadzą do ogólnego wniosku, że łatwiej przebiega na­zywanie przedmiotów w obrębie danej kategorii (np. części ciała), gdy podlegają dotykowi (np. nos) lub są względnie izolowane, niż nazywanie elementów o takiej samej trudności artykulacyjnej, ale trudnych do uchwycenia i mocno osadzonych w kontekście (np. biodro, broda). Ciekawą sprawą jest również odpowiedź na pytanie, czy… Czytaj więcej »

PROBLEM JAKOŚCI

Problem jakości owego pola semantycznego podnosi w swoich eksperymentach H. Gardner, u którego punktem wyjścia w obserwacjach zdolności nominacyjnych u afatyków stała się teza Piageta o poznaniu operacyjnym (wielomodalnościowym) przedmiotów świata zewnętrzne­go. W eksperymentach przeciwstawiono nazywanie przedmiotów opera­cyjnych nazywaniu przedmiotów symbolicznych. Autor stwierdza, że norma daje odpowiedzi natychmiast, bez względu na to, czy element jest… Czytaj więcej »

EKSPERYMENTY STYMULUJĄCE

Eksperymenty stymulacyjne B. L. Podrazy i F. L. Darleya (1977) oparte były na wykorzystaniu w badaniach strony wyrażeniowej matry­cy słownej. Z wymienionych wcześniej przez nas prac uwzględniających stronę treściową godne omówienia są eksperymenty prowadzone m. in. przez F. M. Hatfield, D. Howard i in. (1977), L. S. Cwietkową (1976) oraz Gardnera (1973).Badając rodzaje zaburzeń mowy… Czytaj więcej »

WARUNEK STYMULACJI

Obserwacja ta nie charakteryzuje pozytywnie warunku stymulacji semantycznej, afatycy bowiem dawali często błędne odpowiedzi w zada­niach szukania słowa w postaci wyrazów semantycznie powiązanych z poprawną odpowiedzią. Prestymulacja wyrazami semantycznie połą­czonymi z eksponowanym obrazkiem nie prowadziła do takiego efektu jak prestymulacja wyrazem docelowym. Jednakże, jak stwierdzają auto­rzy, wśród trzech wspomnianych typów prestymulacji słuchowej w afa- zji… Czytaj więcej »

ZASTOSOWANIE W TERAPII

Obserwacje te mają zastosowanie w terapii językowej afatyków, gdzie wspomniane aspekty słowa uwzględnia się w drodze stymulacji językowych procesów rozumienia lub rozpoznawania przywoływanego wyrazu.Badania przeprowadzone przez B. L. Podrazę i F. L. Darleya (1977) in­formują o celowości słuchowej prestymulacji w nominacji u afatyków. W roli sygnałów słuchowych autorzy uwzględnili:pierwszy fonem wyrazu;pozcątek-koniec zdania złożonego w celu… Czytaj więcej »

ODNOTOWANE PRACE

Należy odnotować jeszcze prace, wprawdzie nie wiążące się bezpo­średnio z którymś z aspektów matrycy, mające jednak ścisły związek z funkcjonowaniem tej matrycy w strukturze wyższych czynności czło­wieka zarówno w normie, jak i w patologii procesów nominacji. Są to prace m. in. takich autorów, jak: D. Howes (1964), B. Leader, J. West (1974), R. C. Oldfield,… Czytaj więcej »